J\u0119zyk staro-cerkiewno-s\u0142owia\u0144ski (scs.) to najwcze\u015bniej, bo ju\u017c w latach 60. IX wieku, podniesiony do rangi j\u0119zyka literackiego dialekt s\u0142owia\u0144ski (geograficznie: z pogranicza s\u0142owia\u0144sko-greckiego, z okolic tesalskich Salonik). Dzi\u0119ki \u015bwi\u0119tym braciom Konstantemu (Cyrylowi) i Metodemu S\u0142owianie na pocz\u0105tku swej drogi ku dojrza\u0142ym europejskim kulturom chrze\u015bcija\u0144skim otrzymali nieoceniony skarb, jakim by\u0142o pe\u0142ne t\u0142umaczenie Pisma \u015awi\u0119tego. Dla slawist\u00f3w ma scs. warto\u015b\u0107 tym wi\u0119ksz\u0105, \u017ce wiele form tego j\u0119zyka \u2013 jednoznacznie po\u0142udniowos\u0142owia\u0144skiego, wi\u0119c najbli\u017cszego genetycznie dzisiejszej mowie Macedo\u0144czyk\u00f3w i Bu\u0142gar\u00f3w \u2013 jest \u201efotografi\u0105\u201d epoki ledwie o 300 lat odleg\u0142ej od ostatecznego rozpadu pras\u0142owia\u0144szczyzny. Pozornie martwy j\u0119zyk staro-cerkiewno-s\u0142owia\u0144ski \u017cyje wci\u0105\u017c w zmodyfikowanej postaci \u2013 ju\u017c jako cerkiewnos\u0142owia\u0144ski, czyli j\u0119zyk prawos\u0142awnej i grekokatolickiej liturgii s\u0142owia\u0144skiej, spod wp\u0142yw\u00f3w kt\u00f3rego narody nale\u017c\u0105ce do tzw. Slavia orthodoxa \u201ewyzwoli\u0142y si\u0119\u201d dopiero w XIX wieku.<\/p>\n\n\n\n
\u201eBibli\u015bci\u201d zainteresowani histori\u0105 j\u0119zyk\u00f3w czy etymologi\u0105 b\u0119d\u0105 mogli si\u0119 zastanowi\u0107 nad takimi zagadnieniami jak np.:<\/strong><\/p>\n\n\n\n \u2013 miejsce S\u0142owian w rodzinie indoeuropejskiej; Przydatne na zaj\u0119ciach b\u0119d\u0105 wszelkie podr\u0119czniki do scs.; ze wzgl\u0119d\u00f3w technicznych (jako naj\u0142atwiej dost\u0119pny) proponuj\u0119: Czes\u0142aw Bartula, Podstawowe wiadomo\u015bci z gramatyki staro-cerkiewno-s\u0142owia\u0144skiej (\u2026), (dowolne wydanie), za\u015b dla bardziej ambitnych (i zamo\u017cnych), tak\u017ce do lektury indywidualnej: Leszek Moszy\u0144ski, Wst\u0119p do filologii s\u0142owia\u0144skiej (dowolne wydanie).<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" J\u0119zyk staro-cerkiewno-s\u0142owia\u0144ski (scs.) to najwcze\u015bniej, bo ju\u017c w latach 60. IX wieku, podniesiony do rangi j\u0119zyka literackiego dialekt s\u0142owia\u0144ski (geograficznie: z pogranicza s\u0142owia\u0144sko-greckiego, z okolic tesalskich Salonik). Dzi\u0119ki \u015bwi\u0119tym braciom Konstantemu (Cyrylowi) i Metodemu S\u0142owianie na pocz\u0105tku swej drogi ku dojrza\u0142ym europejskim kulturom chrze\u015bcija\u0144skim otrzymali nieoceniony skarb, jakim by\u0142o pe\u0142ne t\u0142umaczenie Pisma \u015awi\u0119tego. Dla slawist\u00f3w […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"parent":17,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-44","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/babel.uw.edu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/44","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/babel.uw.edu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/babel.uw.edu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/babel.uw.edu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/babel.uw.edu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=44"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/babel.uw.edu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/44\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":63,"href":"https:\/\/babel.uw.edu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/44\/revisions\/63"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/babel.uw.edu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/17"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/babel.uw.edu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=44"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
\u2013 najstarsze zmiany i podzia\u0142y j\u0119zykowe indoeuropejskie i pras\u0142owia\u0144skie, relacje ba\u0142tos\u0142owia\u0144skie;
\u2013 cechy zabytk\u00f3w kanonu pi\u015bmiennictwa scs., alfabety s\u0142owia\u0144skie, tzw. redakcje scs.;
\u2013 rozw\u00f3j fonetyki pras\u0142owia\u0144skiej (zwa\u017cywszy, \u017ce ta epoka trwa\u0142a ok. 2000 lat);
\u2013 deklinacja i koniugacja scs. (zatem i pras\u0142owia\u0144ska), stanowi\u0105ce wzorzec lub punkt odniesienia dla j\u0119zyk\u00f3w s\u0142owia\u0144skich na przestrzeni wielu wiek\u00f3w;
\u2013 typowe i oryginalne cechy sk\u0142adni scs.;
\u2013 adekwatnie do zainteresowa\u0144 grupy: p\u00f3\u017aniejsze podzia\u0142y s\u0142owia\u0144skie (fonetyka, leksyka, morfologia, sk\u0142adnia); \u201enieoficjalne\u201d j\u0119zyki s\u0142owia\u0144skie; analityzm s\u0142owia\u0144ski; liga ba\u0142\u00acka\u0144\u00acska.<\/p>\n\n\n\n